Meta ile başlayalım. Meta tarafında önce açıklanan capex rakamları bir hayal kırıklığı yarattı ve bir satış gördük ancak sonrasında gelen gelir rakamları hareketin pozitife dönmesine neden oldu. Şirketin rakamlarına baktığımıda reklam tarafında gördüğümüz monetizasyon özellikle reklam başı gelir tarafında yükseliyor ve bunun ana nedeni AI kullanımı. Meta, AI modellerini öneri mekanizması ve content, içerik algılama taraflarına optimize etmiş durumda ve bu sayede en uygun gündemde ve kullanıcı için en uygun olan durumda en iyi reklamı gösterebiliyorlar. Buradaki kritik konulardan bir tanesi artık bu reklam süreçlerini farklı birer model ile yazmak yerine tek bir ana model üzerinden çalıştırmaları. Eskiden Facebook ve Instagram için farklı modeller öğrenme ve çalıştırma süreçlerine girerken artık tek ana model üzerinden etkisini gösteriyor ve bu sayede çok daha geniş bir content anlama ve tercih yapma özelliği gelişiyor, Meta’nın aslında bir süredir depoladığı ve kullandığı çipler bu süreçler için. İleride kritik olacak bir konu ise reklam süreçlerinde büyük ana modellerin kullanılmasındansa küçük modellerin tercih edilmesi ve büyük modellerin bu küçük modellerin eğitiminde ve organize edilmesinde kullanılması. Bu konudan bu sene sıkça bahsedeceğiz çünkü inference süreçlerinde büyük modellerin belli uzunluktaki görevlerde ölçeklenme tarafı çok iyi değil, Meta da bunu doğruladı ancak şu anda bir sorun yok. Reklam tarafında işler gidiyor özetle ve şirketin iki yeni ek teması var. Bunlardan birincisi agentic commerce tarafı. Sosyal medya ailesi üzerinden ödeme alışveriş protokolleri geliyor ve Whatsapp Business tarafı başta olmak üzere diğer tüm sosyal medya alanlarında aktive olacak. Burası çok kritik, Open AI ödeme protokolü çıkardığında detayından bahsettiğim yazı penetrasyon kanallarının aslında ne kadar değiştiğini ve eski arama motoru destekli internet sitelerinin zorlanacağını anlatıyordu, Meta da bu işe girmiş durumda, ilk kez bu kadar yüksek sesle dile geldiğini görüyorum. Son olarak AI gözlük ve AR konusunda şirketin beklentileri güçlü devam ediyor ve geçen seneye kadar tam 3 katına çıkan bir hacme ulaştılar. Hardware tarafında var olmak çok kritik olacak ve gözlük tarafı burada oldukça önemli, Meta da bu yolu deniyor. Kodlama tool’ları üzerinden iç verimlilik yazılım üretkenliğinde çok ciddi artış göstermiş ve daha küçük ekipler ile büyük operasyonlar sürdürülebiliyor, burada Apple bilançosunda App Store’da çıkmakta olan uygulama sayısının ne kadar hızlı yükseldiği hakkında da detaylar göreceğiz. İyi görünen bir resim Meta için ancak şu gerçek değişmiyor; reklam tarafı için yeni işletim sistemleri geldiğinde ne kadar güçlü kalacaklar ve AI arayüzlerinde oluşacak hiyerarşiye ne kadar ayak uyduracaklar bunu hala bilemiyoruz. E-Commerce tarafında da aynı durum geçerli, her ne kadar Amazon için sorunlu bir durum ile karşı karşıya olsak da Chat GPT ve Gemini modelleri Agent konusunda Meta’dan daha önde hareket ediyorlar ve burası kesinlikle düşünüldüğünden daha çok rekabet içeriyor. AI gözlük tarafında ise yine işletim sistemi benzeri bir noktaya evrilmek zorunda şirket ve burası da çok kalabalık. Bugün bulunduğumuz noktada henüz uygulama evrenini tamamen yıkmış değiliz, o nedenle gelişmeler pozitif fakat Chat GPT ve Gemini uygulamalarının ekran süresinden ciddi pay almayı sürdüreceğini atlamamak lazım. Pozitif ancak tavsiyemi sat yerine tut olarak değiştiriyorum, yeni pozisyon almak için bu bilanço biraz erken diye düşünüyorum.
Microsoft tarafında gelir rakamları iyi ve Azure büyümesi güçlü ancak bir hissenin satıldığını görüyoruz. Ana nedeninin CPU ve memory tarafıda görülen kıtlık olduğunu ve capex harcamalarının artacak olması olduğunu görüyoruz, Open AI bağlılığının devam ettiği de bir gerçek. Copilot ve Foundry temalarını anlatmadan kısaca bu Open AI bağımlılığı sistemik olarak ne demek bunu bir özetleyelim. Cloud şirketleri temelinde 3 grupta satış yapar, birincisi altyapı yani Iaas, ikincisi yazılım kurma ve uygulama platformları yani Paas, son olarak da direkt yazılım hizmeti tedariği yani Saas tarafı. Burada kaymak tabaka Saas tarafındadır ve klasik tarafta Paas tarafı önemlidir, Iaas ise aslında pek sevilmez çünkü düz hardware satılır ve katma değeri düşüktür. Fakat bugün Copilot tarafında yükselişler görsek de hala Iaas tarafı çok baskın ve Paas-Saas tarafında Satya Nadella’nın sıkça bahsettiği dönüşüm yaşanmaktan çok uzak. Eğer Paas katmanı es geçilmeye ve Saas şirketleri AI’ın kullanıcı ile buluştuğu nokta olmaya devam edecekse, Saas kaleminde sert bir savaş verilecek ve alttan Iaas kaleminde de Nvidia destekli Coreweave gibi oyuncular ile mücadele edilecek. Her ne kadar yıllık yükselişler çok güzel görünse de coşku ile anlatılan Foundry ve Copilot hala küçük, Copilot aynı zamanda Claude Cowork gibi inanılmaz uygulamalar ile rekabete girecek. Özetle Open AI bağımlılığı devam ediyor ve Paas-Saas hattında bir dönüşüm yaşanabilmiş değil. Satya, toplantıda Copilot’ın Office 365 üzerinden güçlü bir veri dağarcığına sahip olduğunu ve buradan güç alacağını söylüyor ancak Anthropic vizyonu ile yarışması kolay değil, geçen sene Antropic’in bu taraftaki bakışını detaylıca anlatmıştım, Copilot değil direkt otonomi istiyorlar ve dünya oraya doğru kayıyor. Google’ın Gemini’ı var ve bu sayede Saas taafında mücadele edebilecektir, Microsoft ve Amazon’un neyi var zaman gösterecek. Alım önermiyorum.
Tesla tarafında tarihi bir gece geride kaldı diye düşünüyorum. Model S ve Model X üretimden kalkıyor ve o fabrikalar artık Optimus tesisleri olarak kullanılacak, gelirleri en çok artan kalem batarya ve solar enerji tarafı ve önümüzdeki dönemde xAI ile sermaye ilişkisi kurulacak. xAI şirketinin Tesla için dönüm noktası olabileceğini geçen sene belirtmiştim ve bir süredir bunu yaşıyoruz. Grok modellerinin kullanımı hakkında Elon Musk, tüm otonom sürüş hatlarının ve ileride Optimus robotlarının organizasyonu misyonunu verdi. Aynı zamanda Tesla araçlardaki hizmet kalemleri de Grok üzerinden dallanacak. Geçtiğimiz gün GM için bahsettiğimiz formülün çok daha güçlüsü karşımızda, top class bir AI modeli, Twitter gibi bir ekosistem ve deneyim, çok farklı bir yazılım hizmeti döngüsü sunacaktır. Robotaksi tarafında da Cybercap için şirket oldukça şahin konumlanmış durumda ve onların da süreçlerinde Grok kullanılacak. Daha önce bahsettiğim üzere robotaksi tarafı Elon Musk’ın anlattığı kadar parlak olarak mı emin değilim ve birden taksi arzı fazlasına dönebilecek bir süreç olacak ancak bugün olduğu günü Waymo’nun önünde gitmeye devam ederlerse bunu organize etmek ve fiyatlama yapmak yine Tesla’nın payında olacak, bunun getirisi de aynı şekilde. Optimus tarafında hala net bir adım yok ve fabrikalarda aktif kullanılmadığını, basit işler yaptığını ve insanları izleme aşamasında olduğunu belirtti Elon Musk. Robotik alanında ise rekabeti güzel tanımladı, AI-çip-Robotik eller. Bu üçü üzerinden şirket avantaj yaratıyor ve en büyük rakipleri Çin, Elon Musk open source yazılım ekosisteminin çok büyük avantaj olduğunu belirtti ve Çin’e gitmeyenlerin Çin’i küçümsediğinden bahsetti. Robotik elleri duyduğumuzda aklımıza Amazon Vulcan ve Teradyne gelmeli, orada pozisyonlanmaya devam edilmeli. Özetle Tesla artık klasik bir otomobil üreticinden değerleme olarak değil operasyonel olarak da kopuyor ve devasa bir arge haline dönüşüyor. Solar enerji, çip tasarımı, robotik üretimi, otonom yazılımları üzerinden değerlenen bir şirket haline artık tamamen geliyor. Hedef fiyatımı net şekilde yükseltmek için Optimus hakkında daha güzel gelişmeler görmek istiyorum ancak pozitif görüşümü koruyorum. 500 USD bandında tutmaya devam ediyorum hedefimi.
GE Vernova tarafına baktığımızda şirketin neredeyse 2030 yılına kadar siparişlerinin dolduğunu ve artık bekleyen sipariş fiyatlarını yükselterek kitlenen karlılığı arttırdığını görüyoruz. Şirket için piyasanın sorduğu iki soru rekabet ve ürünün commodity haline gelmesi idi. Şirket ürünlerin projeye özel geliştirildiğini söyledi ve rekabet taraıfnda bir sorun görmediklerini iletti, Siemens Energy burada en net rakip. Doğalgaz tarafındaki önemi ve elektrik dağtım ve üretim hatlarındaki eksikler, GE Vernova’yı benzersiz bir şirket yapıyor, Bloom Energy gibi dağınık ve mobil modüllerin de yalnızca tamamlayıcı olduğunu söylemeleri önemli. 1000 USD orta vadeli hedefimi koruyorum.
ServiceNow tarafında piyasanın acımasızlığı devam ediyor. Kodlamanın AI sayesinde in house yapılma kolaylığı sayesinde Saas’in öleceği beklentisi şu an için eksik bir tanım ve şirket de bundan bahsediyor. AI modeller ve agent’ların gelişimi, veri ile iyi ilişki kuran, çoklu agent çalıştırabilen platformların avantajlı kalmasını sağlıyor. Bugün bankacılık sektörünün Nvidia’ya bize verdiğiniz Formula 1 arabalarını nasıl kullanacağımız bilmiyoruz çıkışı da bu açıdan okunmalı. ServiceNow, Control Tower’ı geliştiriyor ve CRM, ITSM gibi süreçleri tek bir agent ile yöneten bir ekosistem olma amacını sürdürüyor. Saas şirketlerinin satılmasını doğru buluyorum ancak ServiceNow’un özellikle yanal ölçeklenme tarafındaki başarısı, operasyonun Palantir’i benzeri bir konuma şirketi sokabilir. Mevcut fiyat hareketinin geri alınacağını düşünüyorum ve klasik Saas’ler arasındaki favori şirketim olmayı sürdürüyor.
Utku Oktay Acundeğer
