Mayıs ayında tüketici enflasyonu (TÜFE) aylık %3,4 (Nisan %3,2, Mart %3,2, Şubat %4,5) ile İTO İstanbul enflasyonunun (%3,6) altında, İş Yatırım (%3,1) ve piyasanın medyan tahmininin (%3,0) üzerinde geldi. Yıllık enflasyon ise 5,7 puan artışla %75,4 seviyesine yükselerek 2024 yılı zirvesine ulaştı. Gıda ve enerji fiyatlarının hariç tutulduğu çekirdek C endeksi aylık enflasyonu %3,8 (Nisan %3,6, Mart %3,5) ile manşetin üzerinde seyretmeye devam ediyor.
Manşet veride tahminimiz ve gerçekleşme arasındaki fark eğitim (%5,6), lokanta-otel (%5,5) ve sağlık (%1,8) gibi hizmet ağırlıklı tüketim gruplarında öngördüğümüzde yüksek fiyat artışlarından kaynaklanıyor. Ulaştırma (%1,2) ve konut (%7,1) üst grupları kabaca öngörümüze uygun gelse de otomobil (%3,0) ve kira gibi (%5,5) önemli alt kalemler beklediğimizden bir hayli yüksek. Otomobil fiyatlarında bir önceki ayın zamları teknik gerekçelerle Mayıs ayına yansımış olabilir.
Diğer yandan (i) giyim (%9,6) ürünlerinde sezon değişimi kaynaklı yüksek aylık enflasyon ve (ii) doğalgazda hanehalkı sübvansiyonunun sonlanması gibi önceden bilinen faktörler de enflasyonu yukarı çeken unsurlar olarak not edilmeli. Doğalgaz sübvansiyon politikasının sonlanışı aylık enflasyona +0,7 yüzde puanlık teknik bir katkıda bulundu.
TRAMO/SEATS yöntemi ile mevsimsellikten arındırdığımız aylık çekirdek enflasyon göstergelerinin Nisan ayına göre yükseldiğini görüyoruz. Gıda ve enerji fiyatlarını dışlayan çekirdek C endeksi 0,1 yüzde puan artışla aylık %3,7 (Nisan %3,6, Mart %3,8), işlenmemiş gıda ve enerjiyi hariç tutan çekirdek B endeksi ise aylık 0,5 yüzde puan artışla %3,8 (Nisan %3,3, Mart %3,2) seviyesine yükseliyor. LOESS yöntemi ile hesapladığımız rakamlar da aynı yönde gelişiyor.
Özel kapsamlı enflasyon göstergelerine uyguladığımız mevsimsel düzeltmeyi (i) resmi kurumlara göre yöntem farklılıkları ve (ii) enflasyon verilerinde son 3 yılın yapısal kırılması sebebiyle iskontolu okuyoruz. Yine de genel resim Nisan ayına göre açıkça kötüleşen bir kira enflasyonuna, yüksek seviyelerde yapışkan hizmet enflasyonuna ve hafif gerileyen dayanıklı mal enflasyonuna işaret edebiliyor.
Mayıs verisinde parasal sıkılaşma, yatay seyreden nominal kur ve Türk lirasında reel değerlenmeye rağmen enflasyon eğiliminde iyileşmeden söz edemiyoruz. Yılsonu enflasyon tahminimizi (%44) TCMB’nin iyimser öngörüsünün (%38) 6 puan üzerinde tutmaya devam ediyoruz.
Yine de son verideki bozulma ve/veya ataletin geçici olacağına inanıyoruz. Hem parasal sıkılaşma hem de nominal kurun yatay seyri gecikmeli olarak etkilerini gösterecek, asgari ücrete ara dönem zammı yapılmaması da kaçınılmaz olarak iç talebi baskılayacaktır. PMI, SAMEKS, perakende sektör güven endeksi ve kredi kartı verileri ekonomide yavaşlamanın ilk sinyallerini vermeye başladı. Şirketlerin son dönemde şekillenmiş fiyatlama refleksini aynen sürdürmesi gerçekçi değil.
Geçmiş yılın ücret, kur ve dolaylı vergi şoklarının fiyat serisinden çıkmasıyla önümüzdeki aylarda yıllık enflasyonda hızlı bir gerileme göreceğiz. Aylık enflasyon eğiliminde de anlamlı bir iyileşme bekliyoruz. Haziran-Aralık döneminde TÜFE endeksinin aylık ortalama %2,3 artacağını tahmin ediyoruz.
Serhat Gürleyen, Araştırma Direktörü
Dağlar Özkan, Ekonomist
